درباره برج قابوسی

شمس‌المعالی قابوس ابن‌ وشمگیر مردی فاضل، هنرپرور، خطاط و نویسنده‌‌ای زبردست و متفکر بوده و مطالب بسیاری به زبان فارسی و عربی نگاشته است. در عین حال متون تاریخی، او را مردی تندخو، بی‌رحم  و سیاستمداری افراطی معرفی کرده‌اند. دربار وی محل تجمع علماء و دانشمندان بوده به طوری که ابوریحان بیرونی کتاب معروف خود آثار الباقیه را در سال 390 هجری قمری به نام او تألیف کرده است. برج عظیم و باشکوه قابوسی برگرفته از نام این حکمران است.

این بنا برجی 55 متری با نقشه ستاره‌‌ای شکل و گنبد مخروطی است که محیط آن برابر با 30 متر و 144 میلیمتر می‌باشد. از نکات جالب توجه در این بنا ضد زلزله و ضد نم بودن آن است.

مصالح بکار رفته در این برج، ملات ساروج و آجر می‌باشد. بدنة آن تماماً از آجرهای پخته قرمز رنگ ساخته شده که به مرور زمان و شرایط جوی به رنگ برنزی در آمده است. شکل ظاهری این آجرها ‌به جز آجرهایى که در بدنة گنبد مخروطى مورد استفاده واقع شده، معمولى و يکسان است. این آجرها به دلیل آنکه خوب پخته شده، باعث استحکام این بنا شده است.

پی سازی این بنا از زمین سفت شروع و تا ارتفاع حدود 15 متری با آجر و مصالح مشابه خود بنا انجام شده است.
بدنه مدور خارجی گنبد قابوس (برج قابوس) با 37 متر ارتفاع، 10 پره مثلثی دارد که این پره‌ها در اطراف آن و به فاصله‌های مساوی از یکدیگر، از پای بست بنا شروع و تا زیر سقف گنبدی ادامه یافته و میان این پره‌ها با آجر پر شده است. رأس این پره‌ها به اندازه یک متر از یکدیگر فاصله دارد. قطر داخلی گنبد 9 متر  و 70 سانتیمتر و قطر آن از قاعده پره‌ها 14 متر و 66 سانتیمتر است.

بر روی بدنة این بنا دو ردیف کتيبة کوفى آجرى در بالاى در ورودى قرار دارد که يکى از آنها در ارتفاع ۸ مترى از سطح زمين و ديگرى زیر گنبد مخروطی قرار گرفته است. عرض اين کتيبه‌ها ۸۰ سانتیمتر و بر روی هر دو، دقیقاً یک عبارت تاریخی درج شده است. خطوط و حروف کتيبه با آجر قرمز رنگ، درون قاب‌هاى مستطیلی شکلی از آجر جاى گرفته است. این خطوط برجسته نوعى تراش ظريف و زیبایی دارد که از هر جهت با ساختمان آرامگاه متناسب است.

ترجمه متن این کتیبه‌ها بدین شرح است: به نام خداوند بخشنده و مهربان، این کاخ امیر شمس المعالی، قابوس فرزند وشمگیر است که در زمان حیات خود به ساختن آن در سال 397 قمری برابر با 375 شمسی دستور داده است.

در بدنه شرقی، روزنه‌ای تعبیه شده که ارتفاع آن یک متر و 90 سانتیمتر، عرض آن در قسمت بالا 73، در وسط 75 و در پایین 80 سانتیمتر است. طبق شواهد تاریخی این همان روزنه‌‌ای است که پیکر بی جان قابوس ابن وشمگیر به جهت وداع در تابوتی بلورین آویزان شده بود. در ضلع جنوبی آن یک ورودی قرار دارد که 5/1 متر عرض و 5 متر و 55 سانتیمتر ارتفاع دارد. درون طاق هلالی و سردر ‌آن دو رشته مقرنس ‌کاری زیبا به چشم می‌‌خورد. این مقرنس‌ها در عین سادگی در شمار نخستین مقرنس کاری‌هایی است که در بناهای ایرانی دورة بعد از اسلام دیده می‌شود.

گنبد مخروطی این بنا به ارتفاع 18 متر، برخلاف اکثر برج‌ها و گنبدهاى آرامگاهى بدون هيچ واسطه‌اى بر روی بدنة برج قرار گرفته و شيب تند و سطح صاف و صيقلى آن به ماندگارى گنبد کمک بسیاری کرده است. این گنبد مخروطی شکل با آجرهای مخصوص دنباله‌ دار کفشکی ساخته شده و دو پوسته است. گنبد درونی مانند گنبدهای خاکی به شکل نیم تخم مرغی و با آجر معمولی ساخته شده و پوسته بیرونی با آجر دنباله دار.

برجی عظیم و باشکوه بر بلندای تپه

بنای برج قابوس ابن‌ وشمگیر، یکی از بی ‌نظیرترین و باشکوهترين هنرهای معماری ایران در دورة اسلامی، در میان پارکی بزرگ و بر بلندای تپه‌ای به ارتفاع 15 متر جای گرفته و از کیلومترهای دورتر نیز نظر هر بیننده‌ای را به خود جلب می‌کند.
این برج پس از سه بار، برای آخرین بار نیز در سال 1349 مرمت و بازسازی شده و در فهرست بناهاى تاريخى ايران نیز به ثبت رسيده است.

اطلاعات گردشگری

برج قابوسی که از نظر هنر معماری و تاریخی یادگاری ارزنده به شمار می‌رود، در شمال شهر گنبد کاووس (استان گلستان) و در سه کیلومتری شهر قدیم جرجان (گرگان کنونی)، مرکز حکومت آل زیار، قرار دارد.

تاریخچه

بناى برج قابوسی از لحاظ معمارى، ويژگى‌هاى هنرى و تکنيکى یکی از بزرگترين هنر معمارى قرن چهارم هجرى قمرى است. ساختمان این بنا که به دلیل شکل ظاهری به میل‌گنبد نیز معروف است، در سال 397 هجری قمری (برابر با سال 375 هجری خورشیدی) در زمان سلطنت شمس‌المعالی قابوس ابن وشمگیر زیاری و در شهر جرجان (پایتخت پادشاهان آن زمان)، ساخته شده است. شمس‌المعالى در سال ۴۰۲ هجری قمری، يعنى ۵ سال بعد از ساخت گنبد قابوس وفات يافت و این بنا آرامگاه وی شد.
 
نام: آسیا » ایران » شهرهای دیگر ایران » برج قابوسی در گلستان
گروه: مکان های معروف
 

عکس های برج قابوسی در گلستان

 

مکان های دیدنی دیگر شهرهای دیگر ایران

 

غار هوتو در بهشهر

"هوتو" غاری است با قدمت تاریخی 70 هزار ساله، که در غرب شهرستان بهشهر و در روستای تروجن (شهیدآباد) واقع شده است. این غار براي اولين بار در سال 1949 شناسايي و بررسي شد. نتايج به دست آمده از این تحقيقات، نشان دهنده این است که انسان‌هاي نخستين (دوره‌هاي پارينه سنگي، ميانه سنگي و نوسنگي) در این غار زندگی کرده‌اند.

جنگل الیمستان در آمل

طبیعت زیبا و خیره‌ کننده جنگل الیمستان و هوای خنک و مه آلود آن به همراه دشت‌هایی سراسر پوشیده از گل و سبزه، فضایی وصف نشدنی را خلق کرده است که شوق پیاده روی و لذت بردن از این جاذبه‌ها را در هر فردی برمی‌انگیزد.

غار اسپهبد خورشید در سوادکوه

غار " اسپهبد خورشید " یا " عایشه گرگیلی دژ " که یکی از دو غار مهم مازندران به شمار می‌رود، در مسیر جاده تهران ـ فیروزکوه بر دل خطیرکوه و در ناحیه دوآب شهرستان سواد کوه استان مازندران قرار دارد.

غار علیصدر در همدان

غار علی‌صدر با توجه به مناظر بدیع و دیدنی که از رسوبات کربنات کلسیم در سقف و دیواره‌ها در آن بوجود آمده‌اند و مزایایی چون دارا بودن هوای سالم، برخورداری از امکان قایقرانی از منحصر به فردترین مکان‌های گردشگری ایران در همدان به شمار می‌رود.

دریاچه اوان در قزوین

از جاذبه‌های طبیعی استان قزوین، دره سرسبز و پیاله‌ایی شکل الموت است که از شمال به رامسر، از جنوب و شرق به قزوین و كوه‌های طالقان و از غرب به طارم‌سفلی متصل شده که در بین آن دریاچه زیبای "اوان" مانند الماسی می‌درخشد.

غار کیجا کرچال در سوادکوه

غار کیجا کرچال در مسیر جاده فیروزکوه ـ سوادکوه و در فاصله 10 کیلومتری جنوب شهر پل سفید واقع شده است. این غار که در ارتفاع 1268 متری از سطح آب‌های آزاد و بر فراز کوه سرخل (یکی از شاخه‌های فرعی رشته کوه‌های البرز) قرار دارد، در کنار غار اسپهبد خورشید، دو غار مهم مازندران می‌باشند.

قلعه رودخان در فومنِ گیلان

قلعه رودخان یا قلعه حسام، نام قلعه‌ای تاریخی و با عظمت است كه حكايت از تمدني كهن داشته و یکی از بزرگترين دژهاي نظامي گيلان و حتي ايران می‌باشد. این قلعه با مساحتی بالغ بر ۵۰ هزار مترمربع، در ارتفاعي بيش از ۶۰۰ متر بر فراز ارتفاعات روستای رودخان واقع شده‌ و در کنار آن رودخانه‌ای با همین نام جاری است.

گنبد سلطانیه در زنجان

گنبد سلطانیه که در 36 کیلومتری شرق زنجان قرار گرفته، در سال 1310 جزء آثار ملی ایران شناخته شد و در 24 تیرماه 1384 نیز به عنوان هفتمین اثر ماندگار ایرانی در فهرست جهانی یونسکو ثبت شده است.

پارک جنگلی سیسنگان در نوشهر

"پارک جنگلی سیسنگان" یکی از زیباترین و با ارزش‌ترین پارک‌های جنگلی شمال کشور می‌باشد که بخشی از آن جهت ذخیره منابع گیاهی و بخش دیگر جهت گردش و تفریح در نظر گرفته شده است. این پارک به دلیل آنکه زیستگاه انواع گونه‌های درختی، درختچه‌ای و جانوری است، جزء پارک‌های شاخص کشور محسوب می‌شود.

کلاردشت در چالوس

کلاردشت منطقه‌ای کوهستانی از توابع شهرستان چالوس می‌باشد که در غرب استان مازندران واقع شده است. دهستان كلاردشت با 39 آبادي در دشت کوچک دامنة تخت سليمان قرار دارد که مركز آن حسن كيف می‌باشد‌ و زبان‌های رایج در آنجا مازنی، کردی، لکی و فارسی است.

روستای کندلوس در نوشهر

روستای کندلوس خانه‌های کاهگلی زیبایی دارد که با نمایی از چوب، سقف‌های چوبی و پنجره‌های کوچک مزیّن شده است. کوچه‌های سنگ فرش، نهرهای جاری و چشمه‌های آب معدنی نیز نمایی جذاب برای روستا به وجود آورده است.

جنگل ابر در سمنان

جنگل ابر یکی از جنگل‌های زیبا و قدیمی ‌ایران است که در استان سمنان و نرسیده به استان گلستان قرار دارد. در این جنگل نزدیک به 85 گونه گیاهی چوبی، بسیاری از درختان کمیاب و گیاهان دارویی نادر یافت می‌شود.

تله کابین نمک‌آبرود

نمک‌آبرود با وسعت 650 هكتار، در استان مازندران واقع شده است. این شهرک دارای خط تله‌کابینی معروف به "تله‌کابین نمک‌آبرود" و نیز دو بخش اصلي شهرسازي و امكانات گردشگري است.

چشمه دیمه در کوهرنگِ چهارمحال و بختیاری

چشمه دیمه از جاذبه های طبیعی استان چهارمحال و بختیاری واقع در روستایی به همین نام در منطقه‌ی کوهرنگ می باشد.این چشمه دارای املاح معدنی مغنی است که در درمان سنگ کلیه و پوسیدگی دندان بسیار مفید است.

دریاچه شورمست در سوادکوه

دریاچه شورمست یکی از زیبا ترین جاذبه های طبیعی در سرزمین پهناور مان ایران می باشد. این چشمه در استان مازندران، شهرستان سواد کوه واقع شده است. در حاشیه و پیرامون آن نیز تاسیسات عظیم استخراج زغال سنگ،برج تاریخی لاجیم قرار دارد.

خطیرکوه

منطقه خطیرکوه بین استان مازندران و سمنان در دره ای از البرز مرکزی در شمال مهدی شهر استان سمنان واقع شده است. موقعیت متضاد شمالی و جنوبی آن دو آب و هوا و طبیعت متفاوت به آن بخشیده که هرساله گردشگران زیادی را برای بازید از مناطقی همچون قله قدمگاه، چشمه‌ها ویخچال‌های مختلف، برج دیدبانی و غیره به سمت خود می‌کشاند.

کویرمرنجاب

سفر به منطقه ی مرنجاب به قول خودمون یک تیر و چند توانید از کاروانسرا ی تاریخی دوره صفویه، دریاچه ی نشان است چون علاوه بر دیدن کویر و آسمان زیبای آن می نمک،جزیره ی سرگردان دیدن کنید.

جزایر ناز قشم

جزیره ناز با وسعت تقریبی سه هکتار، یکی از جزایر مهم و منحصر به فرد می‌باشد که در نزدیکى سواحل شرقى قشم‌ و در 22 کیلومتری شهر قشم قرارگرفته است. این جزیره خالی از سکنه، دو جزیره کوچک را در آغوش خود جای داده که بومیان منطقه به این دو جزیره، دو کرده می‌گویند.

نقاط دیدنیِ مرنجاب

منطقه ی مرنجاب یکی از مناطق زیبای کویری است که در واقع مجموعه ای از تفریحات و دیدنی ها طبیعی و باستانی را درکنار هم فراهم آورده است.

شهرتاریخی خاروانا

در این مقاله قصد معرفی قلعه ی جوشین در شهر خاروانا را داریم. شهر تاریخی خاروانا دارای آثار تاریخی بسیار و سه قلعه ی مهم به نام های جوشین، قلعه‌ ی علي بيگ و قلعه ی آغجه است.

ابشار کبود وال در گلستان

شهرستان علی آباد کتول از توابع استان گلستان در کنارتعداد زیادی از مناطق گردشگری، آبشاری بی بدیل را در خود جای داده که همیشه مسافران را سمت خود می کشانده است؛ آبشار کبودوال. برای دیدن این آبشار پس از ورود به این شهر وارد کمربندی پارک جنگلی-علی آباد شده و پس از رسیدن به تفرجگاه عمومی شهر باید نیم ساعت پیاده روی کنید.

آشوراده در گلستان

تنها جزیره ی ایرانی دریای خزر، جزیره ی آشوراده است که در شهرستان بندر ترکمن از استان گلستان قرار دارد. در بعضی از آثار و نوشته ها آشوراده را همان جزيره مشهور و تاريخي "آبسكون" مي دانند كه اکنون اين جزيره با بالا آمدن آب دریای خزر نابود شده و براساس مستندات تاریخی این فرضیه اشتباه است.

جاده اسالم به خلخال

جاده اسالم به خلخال، معروف به بهشت ایران، از جمله مناطق ییلاقی کشور با آب و هوای سرد است که مردم آن علاوه بر دیدن مناظر بی نظیر دشت و شالی و کوه های سرسبز، هوای سالم تنفس می کنند و شب ها ستاره ها را می بینند.

قله پاشوره در مازندران

پاشوره، نام قله‌ ایست که در روستایی به نام نوا قرار دارد. برای رفتن به این مکان گردشگری زیبا باید از جاده هراز گذر کرد و پس از گذشتن از آب اسک، در منطقه پل مون و در دو راهی روستای رینه، جاده‌ای در سمت راست ما قراردارد که به سمت روستای نوا می‌رود. دشت آزو یکی از زیباترین دشتهای مازندران است که در روستای نوا قرارگرفته است.

آبشار شادان در گلستان

آبشار شادان در ۷ کیلومتری جنوب شهرستان کردکوی که از توابع استان گلستان می باشد، قرار گرفته است. این مجموعه از اماکن طبیعی و بسیار چشم نوازی است که قطعا هر گردشگری آرزوی دیدنش را دارد.

قلعه خرگوشی در اردکان

کارونسرای خرگوشی یکی از بناهای زیبایی است که در وسط کویر در عصر صفویه ساخته شده است. این بنای آجری و سنگی دارای کتیبه های تاریخی ارزشمند، حجره، صفه، اصطبل، آب انبار است که نشان می دهد معماری ایرانی همیشه همه نیازهای ساکنان را در نظر می گیرد و با زیبایی و تزیینات درمی آمیزد.

کمر پشت

دیدن از این روستای طبیعی و خدادای، که در فاصله 80 کیلومتری شهرستان قائم شهر واقع شده را هرگز از دست ندهید و دیدن کردن از پیرامونِ آن روستا، از جمله شهرستان سواد کوه بر جاذبیت های گردشگری آن می افزاید.

بقعه امامزاده جعفر (ع) بروجرد

بقعه امامزاده جعفر(ع)، بعد از مسجد جامع، قدیمی ترین اثر تاریخی به شمار می‌رود که این نمونه معماری در ایران بسیار نادر است. بنای تاریخی آرامگاه امامزاده جعفر (ع) در شرق شهرستان بروجرد (استان لرستان) واقع شده است.

ماسوله

روستای بسیار زیبا و توریستی ماسوله در استان گیلان و 32 کیلومتری جنوب شرقی فومن است. خانه‌های ماسوله طوری ساخته شده که پشت بام هر خانه حیاط خانه‌ای دیگر است و معمولا بیشتر از دو طبقه نیست.

قلعه ملک بهمن

قلعه ملک بهمن یا ملک قلا یکی از بزرگترین و مهمترین قلعه‌های ایران واقع در مازندران است که مربوط به عهد صفوی می باشد که و یکی از آثار ناریخی برای گردشگران می باشد.

جواهرده رامسر

جواهرده که به نگین زیبای غرب مازندران مشهور می‌باشد، روستای است دیدنی و زیبای که در فاصله‌ای حدود‌ 30 کیلومتری‌ شهرستان رامسر واقع شده است و جزو مکانهای دیدنی بسیار زیبا برای گردشگران می باشد.

شیرگاه در استان مازندران

شهرستان شیرگاه در محدوده شهری بیش از 10 هزار نفر و با روستاهای اطراف بیش از 30 هزار نفر جمعیت دارد که بیشتر این مردم به کشاورزی و دامداری مشغولند.

استخر پشت نکا

درياچه طبيعي استخر پشت، در جوار روستایی به همین نام و در حدود سي و پنج كيلومتري جنوب شهرستان نكا، در استان مازندران واقع شده است که یکی از مناطق زیبا برای گردشگران علاقه مند به طبیعت می باشد.

غار دانيال در سلمانشهر

غار دانيال که در جنوب شهرستان سلمانشهر(متل قو) و در استان مازندران واقع شده، از جمله غارهاي آبي و رودخانه‌اي ايران است كه در سلسله جبال البرز قرار دارد و داراي چشم اندازي زيباست و مکانی دیدنی برای گردشگران می باشد.